"มหิดล" สานต่อปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ตามรอยพ่อหลวง


 

"มหิดล" สานต่อปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง ตามรอยพ่อหลวง

"มูลนิธิรากแก้ว" มูลนิธิในเครือมูลนิธิปิดทองหลังพระเป็นหนึ่งในส่วนงานที่ขับเคลื่อนเรื่องบูรณาการเครือข่ายภาคการศึกษากับภาคส่วนต่างๆ เพื่อขยายผลการขับเคลื่อนการพัฒนาตามปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ด้วย "โครงการขับเคลื่อนปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงด้วยพลังนิสิตนักศึกษา" เพื่อสร้างแนวคิดปลูกฝังให้เยาวชนคนรุ่นใหม่ เกิดการเรียนรู้และขับเคลื่อนปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงให้เกิดผลอย่างเป็นรูปธรรม สนับสนุนให้สถาบันการศึกษาใช้องค์ความรู้ที่ผลิตได้ มาทำประโยชน์ให้แก่ชุมชนด้วยพลังนิสิตนักศึกษา ซึ่งได้รับการสนับสนุนและความร่วมมือจากหลายๆ ภาคส่วน ได้แก่ กระทรวงมหาดไทย กระทรวงศึกษาธิการ ส่วนราชการในพื้นที่เป้าหมายระดับจังหวัด อำเภอ ตำบล และหมู่บ้าน สำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา ผู้บริหาร คณาจารย์ และนิสิตนักศึกษาจากสถาบันอุดมศึกษาเป้าหมายและสถาบันอุดมศึกษาเครือข่ายทั่วประเทศเพื่อร่วมมือกันขับเคลื่อนโครงการฯใน 2 ส่วน ดังนี้

1. การขับเคลื่อนการพัฒนาตามปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในภาคการศึกษา โดยการเตรียมความพร้อมนิสิตนักศึกษาและคณาจารย์ให้เข้าใจแนวทางการขับเคลื่อนปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงตามกิจกรรมในชุดโครงการทั้ง 5 ชุดที่ได้รับอนุมัติ ได้แก่

- โครงการจัดทำหลักสูตรร่วมกับภาคีการพัฒนาในการนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงเพื่อนำไปสู่การปฏิบัติเพื่อเป็นต้นแบบการขยายผล

- โครงการเรียนรู้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงเพื่อนำไปสู่การปฏิบัติ

- โครงการจัดการองค์ความรู้ด้านการพัฒนาของสถาบันการศึกษาในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจพอเพียงสู่การปฏิบัติ

- โครงการพัฒนาศักยภาพนิสิตนักศึกษาแกนนำเครือข่ายขับเคลื่อนปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

- โครงการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ของสถาบันการศึกษาเพื่อการพัฒนาชุมชน

2. ส่งเสริมให้นิสิตนักศึกษาและอาจารย์ เข้าร่วมการขับเคลื่อนการพัฒนาตามปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในภาคการเกษตรและชนบท โดยการนำองค์ความรู้ของคณาจารย์และนิสิตนักศึกษาของสถาบันอุดมศึกษามาร่วมขับเคลื่อนการดำเนินงานพัฒนาตามกระบวนการในพื้นที่เป้าหมาย ซึ่งกระทรวงมหาดไทยเป็นหน่วยงานหลักในการสนับสนุน

มหาวิทยาลัยมหิดล ในฐานะสถาบันการศึกษานำร่องในเขตภาคกลาง ได้ดำเนินงานตามโครงการขับเคลื่อนปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงด้วยพลังนิสิตนักศึกษา โดยจัดตั้งกลุ่ม "รากแก้ว มหิดล" เพื่อขับเคลื่อน และพัฒนาพื้นที่ในด้านการเกษตรและชนบท ยึดแนวทางการทำงานตามคู่มือการขับเคลื่อนการพัฒนาตามปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในภาคเกษตรและชนบท และความมั่นคง โดยคัดเลือกหมู่บ้านเป้าหมายการพัฒนาไว้ 6 หมู่บ้าน ใน 3 ตำบลของอำเภอพุทธมณฑล จากนั้นนำคณะผู้บริหาร คณาจารย์ ผู้นำนักศึกษา นายอำเภอ ปลัดอำเภอ และผู้นำชุมชน ไปศึกษาดูงานตัวอย่างโครงการพัฒนาในจังหวัดพื้นที่ต้นแบบ (อุดรธานี ขอนแก่น และน่าน) เพื่อสร้างความเข้าใจถึงการนำหลักการพัฒนาตามแนวพระราชดำริมาใช้แก้ไขปัญหาให้กับชุมชน ตลอดจนแนวทางการทำงานอย่างบูรณาการของสถาบันการศึกษากับหน่วยงานราชการเพื่อขับเคลื่อนการพัฒนาตามแผนการดำเนินงานที่วางไว้ โดยวิเคราะห์ข้อมูลของหมู่บ้านเป้าหมายและแบ่งเป็น 2 ประเภท ได้แก่ หมู่บ้านในยุทธศาสตร์ และหมู่บ้านนอกยุทธศาสตร์ ซึ่งมหาวิทยาลัยมหิดลได้นำนักศึกษาร่วมกับอำเภอพุทธมณฑล อาสาสมัครสาธารณสุขหมู่บ้าน และคณะกรรมการหมู่บ้าน เข้าเก็บข้อมูลเศรษฐกิจสังคมและความสุข และนำข้อมูลที่จัดเก็บมาวิเคราะห์ ประมวลผล คืนข้อมูล และจัดทำเป็นแผนชุมชน ซึ่งในขั้นตอนนี้อยู่ระหว่างการดำเนินงาน

และอีกหนึ่งกิจกรรมที่ขับเคลื่อนควบคู่กันไป คือ การขับเคลื่อนปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงด้วยพลังนิสิตนักศึกษา ในภาคการศึกษาแบ่งการพัฒนาเป็น 3 ระยะ ได้แก่ ระยะที่ 1 การสร้างความเข้าใจ ระยะที่ 2 การพัฒนากิจกรรมนักศึกษาและรายวิชา และ ระยะที่ 3 การสรุปผลการทำงาน แลกเปลี่ยนเรียนรู้ และขยายผล ซึ่งดำเนินกิจกรรมครอบคลุมเรื่องการพัฒนาศักยภาพนิสิตนักศึกษา การพัฒนาหลักสูตรการเรียนการสอน การจัดกระบวนการเรียนรู้ผ่านการปฏิบัติในพื้นที่ฝึกปฏิบัติการ การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และสรุปบทเรียนเพื่อนำไปขยายผลในสถาบันการศึกษาอื่นๆ ซึ่งช่วงนี้อยู่ในระยะของการพัฒนากิจกรรมนักศึกษาและรายวิชา โดยนำผู้นำนักศึกษา ประกอบด้วย สโมสรนักศึกษา สภานักศึกษา นักศึกษาโครงการรากแก้ว และหัวหน้านักศึกษาจากคณะต่างๆ เรียนรู้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงในจังหวัดพื้นที่ต้นแบบ เพื่อให้เกิดความเข้าใจแนวทางการนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน การทำกิจกรรมนักศึกษา และการพัฒนาโครงการในพื้นที่เป้าหมาย ตลอดจนสร้างเครือข่ายนักศึกษาขับเคลื่อนการพัฒนาตามปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

แผนในระยะยาวมหาวิทยาลัยมหิดล จะจัดทำให้เป็นพุทธมณฑลโมเดล (Master Plan) เพื่อนำไปประยุกต์ใช้กับหมู่บ้านเป้าหมายที่เหลือ และขยายผลการขับเคลื่อนยุทธศาสตร์สู่สถาบันการศึกษาอื่นๆ โดยมีการเรียนรู้ร่วมกัน จากสถาบันการศึกษาในภาคกลางจำนวน 83 แห่ง ทำกิจกรรมพัฒนาในพื้นที่อำเภอพุทธมณฑล โดยศึกษาแนวทางการขับเคลื่อนยุทธศาสตร์ที่มหาวิทยาลัยมหิดลดำเนินการอย่างบูรณาการร่วมกับทุกภาคส่วน และนำกลับไปดำเนินการในพื้นที่ของตนเอง โดยในวันที่ 30 พฤศจิกายนนี้ มหาวิทยาลัยจะจัดกิจกรรมสัมมนาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ การขับเคลื่อนการพัฒนาตามปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง โดยเชิญสถาบันอุดมศึกษาในเขตพื้นที่ภาคกลางทั้ง 83 แห่ง เข้าร่วมการสัมมนาและทำกิจกรรมร่วมกัน

โครงการดังกล่าวมุ่งหวังให้เกิดความเข้าใจในแนวทางการพัฒนาตามแนวพระชาดำริและนำมาประยุกต์ใช้ในการดำเนินโครงการอย่างบูรณาการ ภายใต้กรอบแนวคิดแผนยุทธศาสตร์การบูรณาการขับเคลื่อนการพัฒนาตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงด้วยพลังนิสิตนักศึกษา ตลอดจนแนวทางการพัฒนาหลักสูตรการเรียนรู้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง เพื่อนำองค์ความรู้ไปพัฒนาชุมชนให้เข้มแข็งและพึ่งพาตนเองได้อย่างยั่งยืนสืบไป